Çükündür Pekmezi Nasıl Yapılır? Kastamonu Usulü Pancar Pekmezi
Çükündür pekmezi nasıl yapılır, kıvamı nasıl anlaşılır? Kastamonu usulü pancar pekmezi tarifi, çükündürün anlamı ve faydaları hakkında bilinmesi gerekenler.

Çükündür pekmezi, şeker pancarının uzun süre kaynatılmasıyla yapılan koyu ve tatlı bir köy pekmezidir. Kastamonu’da pancara çükündür diyen pek çok aile, bu pekmezi kış için evde hazırlar. Bu yazıda yapılışını adım adım anlatıyoruz. Ayrıca çok aranan “faydaları” sorusuna da abartmadan cevap veriyoruz.

Çükündür nedir, ne demek?
Çükündür, şeker pancarının halk arasındaki adıdır. Kastamonu’da bu ad hâlâ yaygındır. Çünkü şehir, şeker fabrikası ve Devrekani ile Taşköprü’deki üretim sayesinde pancarla iç içe yaşar. Yani çükündür pekmezi dediğimizde, pancar pekmezini anlatıyoruz.
Çükündür pekmezi nasıl yapılır?
Tarif için kazan, güçlü bir ateş ve biraz sabır gerekir. Şu sırayı izleyin:
- Pancarları iyice yıkayın, sonra kabuklarını soyun.
- Parçaları kıyma makinesinden geçirin, çünkü elle doğramak zordur.
- Kazanı yarısına kadar pancarla doldurun ve üzerine su ekleyin.
- Odun ateşinde yaklaşık 4 saat kaynatın.
- Yumuşayan pancarları süzüp şırasını ayırın.
- Şırayı tekrar kaynatın, köpüğünü alın ve sık sık karıştırın.
- Renk kırmızımsı olunca bir tabağa biraz alıp tadına bakın.
- İstediğiniz kıvamda ateşten alın ve soğutun.

Kıvamı nasıl anlarsınız?
En kolay işaret renktir. Pekmez önce kırmızımsı bir renge döner. Biraz daha kaynarsa sarımtırak bir ton alır. Bu yüzden son aşamada ocağın başından ayrılmayın. Ardından pekmezi soğutun ve serin bir yerde saklayın.

Pancar pekmezinin faydaları nelerdir?
Pekmez, şeker içerdiği için hızlı enerji verir. Kışın kahvaltıda tahinle yemek de bu yüzden yaygındır. Ancak “gribe karşı koruyucu” ve “günlük mineral ihtiyacını karşılar” gibi yaygın iddiaları kaynakla doğrulayamadık. O nedenle bu ifadeleri kullanmıyoruz.
Öte yandan pekmezin şeker oranı yüksektir. Şeker hastaları ve diyet yapanlar doktorlarına danışmalıdır.

Sık sorulan sorular
Çükündür hangi yöreye aittir?
Kelime Kastamonu’da yaygındır. Bununla birlikte Anadolu’nun başka pancar yörelerinde de kullanılır.
Pancar pekmezi kan yapar mı?
Bunu gösteren sağlam bir kaynak bulamadık. Kansızlık şikâyeti olan biri doktora gitmelidir.
Şeker pancarı nasıl yenir?
Köylerde genelde pekmez olarak tüketilir. Ekmekle ya da tahinle de sofraya gelir.
Kastamonu mutfağını merak ediyorsanız Kastamonu’da ne yenir yazımıza da göz atabilirsiniz.