Hıçkırık Neden Olur, Nasıl Geçer? 6 Etkili Yöntem

Hıçkırık, göğüs boşluğunu karından ayıran diyafram kasının istemsiz kasılmasıdır. Peki hıçkırık nasıl geçer? Çoğu zaman cevap basit: buzlu suyu yudum yudum için, nefesinizi kısa bir süre tutun ya da dizlerinizi göğsünüze çekip öne eğilin. Üstelik hıçkırık genellikle birkaç dakikada kendiliğinden geçer.

Ancak hıçkırık 48 saatten uzun sürüyorsa ya da sık sık tekrarlayıp hayatınızı etkiliyorsa bir doktora görünmeniz gerekir. Çünkü bu kadar uzun süren hıçkırığın arkasında nadiren de olsa bir sağlık sorunu ya da kullandığınız bir ilaç olabilir.

Bu rehberde hıçkırığın neden olduğunu, evde deneyebileceğiniz yöntemleri ve kaçınmanız gereken alışkanlıkları bulacaksınız. Ayrıca bebeklerde hıçkırığı ve hangi durumda doktora gitmeniz gerektiğini de ayrı başlıklarda ele alıyoruz.

Hıçkırık Neden Olur?

Nefes alırken diyafram aşağı iner ve akciğerleriniz havayla dolar. Hıçkırıkta ise diyafram aniden ve sizin kontrolünüz dışında kasılır. Bu ani kasılma ciğerlerinize hızla hava çeker. Hemen ardından ses telleriniz kapanır ve o tanıdık “hık” sesi çıkar.

Çoğu zaman hıçkırığın belirgin bir sebebi yoktur. Yine de bazı durumlar hıçkırığı tetikleyebilir:

• Hızlı ya da çok yemek: Mideniz aniden şişer ve hemen üstündeki diyaframı uyarır.
• Gazlı içecekler: Midede biriken gaz aynı etkiyi yaratır.
• Alkol: Özellikle fazla miktarda alkol hıçkırığı başlatabilir.
• Baharatlı yiyecekler: Acı ve baharatlı yemekler bazı kişilerde hıçkırığa yol açar.
• Hava yutmak: Sakız çiğnemek ve sigara içmek, farkında olmadan hava yutmanıza neden olur.
• Stres ve heyecan: Güçlü duygular da bazı kişilerde hıçkırığı başlatır.
• Ani sıcaklık değişimi: Örneğin çok sıcak bir yemeğin ardından buz gibi bir içecek içmek.

Uzun Süren Hıçkırığın Sebepleri

Kısa süren hıçkırık zararsızdır. Fakat 48 saati aşan hıçkırığın arkasında nadiren bir sağlık sorunu ya da kullandığınız bir ilacın yan etkisi olabilir. Bu durumda doktorunuz önce sebebi araştırır. Sebep bir hastalıksa onu tedavi eder, bir ilaçsa ilacınızı değiştirmeyi düşünebilir.

Hıçkırık Nasıl Geçer? Evde Deneyebileceğiniz 6 Yöntem

Aşağıdaki yöntemler pek çok kişide işe yarar. Ancak hiçbirinin herkeste kesin sonuç verdiğini gösteren güçlü bir kanıt yok. Bu yüzden biri işe yaramazsa diğerini deneyin.

1. Buzlu suyu yudum yudum için. Bir bardak buz gibi suyu büyük yudumlar yerine küçük yudumlarla, ara vermeden için.
2. Nefesinizi kısa bir süre tutun. Derin bir nefes alın ve rahatsız olmayacağınız kadar, yani birkaç saniye tutun. Sonra yavaşça bırakın.
3. Dizlerinizi göğsünüze çekin. Oturur pozisyonda dizlerinizi göğsünüze doğru çekin ve hafifçe öne eğilin. Bu hareket diyaframınıza hafif bir baskı uygular.
4. Bir çay kaşığı toz şeker yutun. Şekeri suyla almadan, dilinizin üzerinde birkaç saniye bekletip yutun.
5. Limon ısırın ya da sirke tadın. Ekşi tat bazı kişilerde hıçkırığı hızla keser.
6. Kese kâğıdına nefes alıp verin. Kâğıt poşeti ağzınıza ve burnunuza yaklaştırıp içine birkaç kez nefes alıp verin. Poşeti asla başınıza geçirmeyin ve plastik poşet kullanmayın.

Hangi Yöntem Ne Zaman Uygun?

Kanıtı Olmayan Halk Yöntemleri

Korkutmak, bardaktan ters su içmek ya da kulağı tıkamak gibi yöntemler de yaygın. Fakat bunların işe yaradığını gösteren bir bilgi yok. Özellikle küçük çocukları ve yaşlıları korkutarak hıçkırık geçirmeye çalışmayın.

Bebeklerde Hıçkırık Neden Olur, Nasıl Geçer?

Bebeklerde hıçkırık çok yaygındır ve çoğu zaman bebeği rahatsız etmez. Özellikle beslenme sırasında ya da hemen sonrasında, bebek hızlı emdiğinde veya hava yuttuğunda ortaya çıkar. Genellikle birkaç dakika içinde kendiliğinden geçer.

Bebeğinizin hıçkırığını azaltmak için şunları deneyebilirsiniz:

• Beslerken ara verin. Beslenmenin ortasında durup bebeğinizin gazını çıkarın.
• Sakin bir ortamda besleyin. Bebek aç ve huzursuzken daha hızlı emer, bu da daha çok hava yutmasına yol açar.
• Beslenmeden sonra dik tutun. Bebeğinizi bir süre omzunuza yaslayarak dik pozisyonda tutun.

Öte yandan yetişkinler için önerilen yöntemleri bebeklere asla uygulamayın. Bebeğe şeker, limon ya da sirke vermeyin; nefesini tutturmaya veya onu korkutmaya çalışmayın.

Hıçkırık bebeğinizin beslenmesini ya da uykusunu bozuyorsa, bebek hıçkırırken ağlıyor ve huzursuzlanıyorsa veya sık kusma eşlik ediyorsa çocuk doktorunuza danışın. Ayrıca bir yaşını geçmiş çocuğunuz çok sık hıçkırıyorsa bunu da doktorunuzla konuşun.

Hıçkırık Ne Zaman Doktora Gitmeyi Gerektirir?

Hıçkırık için çoğu zaman doktora gitmenize gerek yok. Ancak şu durumlarda bir aile hekimine ya da dahiliye uzmanına görünün:

• 48 saatten uzun süren bir hıçkırığınız varsa
• Hıçkırık çok sık tekrarlıyor ve günlük hayatınızı etkiliyorsa
• Yemek yerken, uyurken ya da nefes alırken hıçkırık yüzünden zorlanıyorsanız
• Yeni başladığınız bir ilaçtan sonra sık hıçkırmaya başladıysanız

Doktorunuz önce hıçkırığın bir hastalıktan mı yoksa kullandığınız bir ilaçtan mı kaynaklandığını araştırır. Çünkü sebep ortadan kalkınca hıçkırık da çoğu zaman geçer. Belirgin bir sebep yoksa doktorunuz hıçkırığa yönelik bir ilaç önerebilir; ancak bu ilaç da herkeste aynı sonucu vermez.

Kullandığınız ilacı, hıçkırık yapıyor diye doktorunuza danışmadan kesmeyin.

Hıçkırığı Önlemek İçin Nelerden Kaçınmalısınız?

Sık hıçkırıyorsanız sebep çoğu zaman yeme içme alışkanlıklarınızdadır. Bu yüzden şu alışkanlıkları gözden geçirin:

• Yavaş yiyin. Lokmalarınızı iyice çiğneyin ve tabağı bitirmek için acele etmeyin.
• Gazlı, alkollü ve çok sıcak içeceklerden uzak durun. Bu içecekler hıçkırığı en sık tetikleyenler arasında.
• Sakız çiğnemeyi ve sigarayı bırakın. İkisi de farkında olmadan hava yutmanıza yol açar.
• Acı ve baharatlı yemeği azaltın. Hıçkırığınız sık tekrarlıyorsa bu yiyecekleri bir süre kesip farkı gözlemleyin.
• Az ve sık yiyin. Tek seferde çok yemek yerine öğünleri küçültün.

Ayrıca sağlıkla ilgili diğer rehberlerimize Sağlık kategorimizden ulaşabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Hıçkırık en hızlı nasıl geçer?

Herkeste işe yarayan tek bir yöntem yok. Buzlu suyu yudum yudum içmek, nefesinizi birkaç saniye tutmak ya da dizlerinizi göğsünüze çekip öne eğilmek çoğu kişide hızlı sonuç verir.

Hıçkırık kaç dakika sürer?

Hıçkırık genellikle birkaç dakika sürer ve kendiliğinden geçer. Ancak 48 saati aşarsa bir doktora görünmeniz gerekir.

Hıçkırık neden yemekten sonra başlar?

Hızlı ya da çok yediğinizde mideniz aniden şişer ve hemen üstündeki diyaframı uyarır. Gazlı içecekler de midede gaz biriktirerek aynı etkiyi yaratır.

Korkutmak hıçkırığı geçirir mi?

Korkutmanın hıçkırığı geçirdiğini gösteren bir bilgi yok. Bunun yerine buzlu su ya da nefes tutma gibi daha güvenli yöntemleri deneyin.

Bebeğim çok hıçkırıyor, normal mi?

Evet, bebeklerde hıçkırık çok yaygındır ve genellikle bebeği rahatsız etmez. Ancak hıçkırık beslenmeyi ya da uykuyu bozuyorsa veya kusma eşlik ediyorsa çocuk doktorunuza danışın.

Kısacası hıçkırık nasıl geçer sorusunun cevabı çoğu zaman basit yöntemlerde saklı: buzlu su, kısa süre nefes tutmak ya da öne eğilmek. Bununla birlikte 48 saati aşan ya da hayatınızı etkileyen hıçkırıkta beklemeyin ve doktorunuza görünün.

Sağlık uyarısı: Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Uzun süren, sık tekrarlayan ya da nefes almayı, yemek yemeyi veya uykuyu etkileyen hıçkırıkta bir sağlık kuruluşuna başvurun.