Yapay Zekâ ile Excel Formülü Yazdırma: Adım Adım Rehber

Yapay zekâ ile Excel formülü yazdırma neden işe yarıyor?

Yapay zekâ, Excel’in fonksiyon dilini iyi tanıyor. Ancak senin verini bilmiyor. Bu yüzden iş, senin tarifine kalıyor. Sütun harflerini, aralığı ve istediğin sonucu söylüyorsun. Yapay zekâ da bu tarifi formüle dönüştürüyor. Yine de sonuç her zaman doğru çıkmaz. Bu nedenle her formülü küçük bir örnekle test etmelisin.

Hangi araçlar bu işi yapıyor?

ChatGPT’nin ve Gemini’nin ücretsiz sürümleri formül yazabiliyor. Excel’in içindeki Copilot ise üyelik isteyebiliyor. Ancak Copilot şart değil; herhangi bir sohbet aracı aynı işi görüyor. Üstelik istemin araç değiştirse de aynı kalıyor. Yani bir kere öğreniyorsun, her yerde kullanıyorsun.

İstemini nasıl yazmalısın?

İyi istem beş parçadan oluşuyor. Program: Türkçe Excel mi, İngilizce mi, Google E-Tablolar mı? Bu ayrıntı fonksiyon adlarını değiştiriyor. Sütun yapısı: Hangi sütunda ne var? Aralığı harf ve satır numarasıyla ver. Örnek satır: Bir satırı uydurma veriyle göster. Bu, yapay zekânın işini kolaylaştırıyor. İstenen sonuç: Sonuçta ne görmek istiyorsun? Biçim: Sonucu hangi hücrede istiyorsun?

Kötü istem şöyle: “Bana toplam formülü ver”. Bu istem aralığı bilmiyor. Yapay zekâ bu yüzden genelleştiriyor. İyi istem ise aralığı ve sürümü veriyor.

Şu istemi aynen kopyalayabilirsin: “Türkçe Excel kullanıyorum, A sütununda ürün adı, B sütununda satış tutarı var, B2’den B31’e kadar olan tutarları toplayan formülü yaz”. Gördüğün gibi istem kısa, ancak tam. Eksik parça kalınca yapay zekâ da tahmin etmeye başlıyor. Tahmin çoğu zaman yanlış çıkıyor.

Formül yazdırma akışı adım adım nasıl işliyor?

Birincisi, verini tanı. Sütun harflerini kâğıda yaz. İkincisi, istemini yaz. Önceki bölümdeki beş parçayı ekle. Üçüncüsü, formülü kopyala. Başında “=” işareti olmalı. Dördüncüsü, hücreye yapıştır ve Enter’a bas. Beşincisi, küçük bir örnekle test et. Örneğin B2 ve B3 hücrelerine 10 ile 20 yaz; formül 30 demeli. Son olarak, hata çıkarsa hata kodunu yapay zekâya geri gönder. Düzeltmeyi de aynı sohbette iste. Böylece bağını kaybetmeden ilerliyorsun.

Türkçe Excel’de formül neden çalışmıyor?

Yapay zekâ çoğu zaman İngilizce fonksiyon adı veriyor. Örneğin SUM yazarken Türkçe Excel TOPLA bekliyor. Ayrıca ayraç da sorun çıkarıyor. Türkçe Excel argümanları noktalı virgülle ayırıyor. Yapay zekâ virgülle yazarsa formül hata veriyor. Bu yüzden çıktıyı yapıştırmadan önce iki noktayı kontrol et: fonksiyon adı ve ayraç.

Yaygın karşılıklar şunlar:

• SUM → TOPLA
• IF → EĞER
• SUMIF → EĞERTOPLA
• COUNTIF → EĞERSAY
• AVERAGE → ORTALAMA
• VLOOKUP → DÜŞEYARA

XLOOKUP gibi yeni fonksiyonlar eski Excel sürümlerinde yok. Bu yüzden DÜŞEYARA hâlâ güvenli seçim. Google E-Tablolar’da fonksiyon adları genelde İngilizce kalıyor. Ayraç ise yerel ayara göre değişiyor. Bu yüzden orada da küçük bir test şart.

Hangi hazır örnekleri doğrudan kullanabilirsin?

Her örnekte önce istemi, ardından formülü görüyorsun. Formülleri Türkçe Excel’e göre veriyorum.

Günlük satış toplamı. Manavın B sütununda günün satışları duruyor. İstem: “B2’den B31’e kadar olan satışları toplayan formülü yaz”. Formül: =TOPLA(B2:B31)

Ürüne göre toplam. Kasabın A sütununda ürün, B sütununda tutar var. İstem: “A sütununda ürün adı, B sütununda tutar var, yalnızca domates satışlarını toplayan formülü yaz”. Formül: =EĞERTOPLA(A2:A100;"domates";B2:B100)

Satış adedi. EĞERSAY, bir değerin listede kaç kez geçtiğini sayıyor. İstem: “A sütununda ürün adı var, ekmek kelimesinin kaç kez geçtiğini sayan formülü yaz”. Formül: =EĞERSAY(A2:A100;"ekmek")

Ortalama sepet. Ortalama sepet için ORTALAMA fonksiyonu işini görüyor. İstem: “B2’den B31’e kadar olan tutarların ortalamasını veren formülü yaz”. Formül: =ORTALAMA(B2:B31)

Stok uyarısı. Stok 10’un altına inince uyarı almak istiyorsun. İstem: “C2’deki stok 10’un altına düşerse ‘Sipariş ver’, düşmezse ‘Yeterli’ yazan formülü ver”. Formül: =EĞER(C2<10;"Sipariş ver";"Yeterli")

Fiyat listesinden çekme. Fiyat listen ayrı sayfadaysa DÜŞEYARA arıyor. İstem: “A2’deki ürün adının fiyatını Sayfa2’deki listeden getiren formülü yaz”. Formül: =DÜŞEYARA(A2;Sayfa2!A:B;2;0)

Bugünün tarihi. Her sabah hücrenin bugünü göstermesini istiyorsun. BUGÜN fonksiyonu işi otomatikleştiriyor. İstem: “Bugünün tarihini veren formülü yaz”. Formül: =BUGÜN()

Bu yedi örnek günün çoğu ihtiyacını karşılıyor. Daha özel bir hesap varsa aynı kalıp işliyor: tarif et, iste, test et.

Formülü aşağı çekerken aralık neden kayıyor?

Bir formülü aşağı doğru çekerken aralık kayar. Bazen aralığın sabit kalmasını istersin. “

işaretiyle sabit” ibaresini ekle.

Formül hata verirse ne yapmalısın?

Hata korkutmasın; her kodun bir anlamı var. #AD?: Genelde fonksiyon adı yanlış demek. Adını yukarıdaki listeden düzelt. #DEĞER!: Sayı olan hücreye yazı girmiş demektir. Sütunu hızlıca gözden geçir. #BAŞV!: Aralıktaki bir hücre artık yok. Aralığı yeniden seç. #YOK: Aranan değer listede yok demektir. Yazımı kontrol et.

Hangi hata çıkarsa çıksın, kodu yapay zekâya yapıştır. Orijinal istemi de yanına koy. Böylece yapay zekâ bağlamı kaybetmiyor. Çoğu sorun tek düzeltmeyle bitiyor.

Verilerini paylaşırken nelere dikkat etmelisin?

Müşteri adı, telefon ve borç gibi özel verileri sohbete yapıştırma. Bunun yerine sütun adlarını ve uydurma bir örnek satır gönder. Örnek uydurma satır: “Elma, 120”. Aynı formülü zaten alırsın. Ayrıca aynı dikkat işletme rakamlarına da gelir; zorunda olmadıkça ciro paylaşma. Özetle tarif yetiyor, gerçek veri gerekmiyor.

Bu yöntem esnafa ne kazandırıyor?

Bence asıl kazanç zaman. Günlük toplam, stok uyarısı ve ortalama sepet dakikalar içinde hazır oluyor. Üstelik bunun için formül ezberine gerek kalmıyor. Kayıt düzeni de beraberinde geliyor. Gün sonu toplamları düzenli olunca sipariş ve muhasebe işleri kolaylaşıyor. Akaryakıt ve perakende yazılımı sektöründe çalışan editörümüz de aynı tabloyu görüyor. Küçük işletmede basit tablolar hâlâ en çok işi görüyor. Sonuç: daha az uğraş, daha düzenli kayıt.

Merak Ettikleriniz

Ücretsiz araçla olur mu? Olur. ChatGPT ve Gemini’nin ücretsiz sürümleri bu işi yapıyor. Mobilde de çalışıyor.

Yapay zekâ formülü her zaman doğru mu? Hayır. Küçük bir örnekle mutlaka test et. Sonuç tutmazsa hata kodunu geri gönder.

İngilizce formül geldi; ne yapmalıyım? Fonksiyon adını Türkçe karşılığıyla değiştir. Ayraçları da noktalı virgüle çevir.

Verilerim güvende mi? Hassas veriyi paylaşmadığın sürece sohbete özel bir şey gitmez. Sütun yapısı ve uydurma örnek yeterli.

Bu yöntem Excel’i öğrenmemi engeller mi? Aksine, öğrenmeyi hızlandırıyor. Her formülde yapay zekâya “Bu formülü adım adım açıkla” diye sor. Açıklamaları okudukça temel fonksiyonlar yerleşiyor.

Excel bilmem şart mı? Ezber şart değil. Hücre, sütun ve aralık mantığını bilmen yeterli.